Crimson Peak

Het verhaal dat jij jezelf vertelt – tegen jezelf – over jezelf – is het belangrijkste verhaal dat jij in jouw leven tegenkomt.  Het grootste deel van dit verhaal is onbewust. Wil je de verhalenverteller worden van jouw eigen levensverhaal en jouw eigen legende ontwerpen is het boeiend om te weten wat dit verhaal is dat jij jezelf vertelt en vooral – hoe je het kunt herschrijven om daarmee jouw lot in je zakelijke en persoonlijke leven te transformeren.  Mij fascineren horror verhalen en ook hoe de schrijver ervan tot die verhalen komt omdat het een mooi beeld geeft van de monsters in ons eigen verhaal. 

In de 1831 introductie van “Frankenstein,” beschreef Mary Shelley de genesis van haar klassieke verhaal. Tijdens een avond met haar echtgenoot Percy Shelley, Lord Byron, en een andere gast kregen zij het idee om elkaar te vermaken door het schrijven van ‘ghost stories´. Mary Shelley kon nergens op komen en ging naar bed, nog steeds aan het nadenken, en werd toen bezeten door een beeld van een man die op een tafel lag en langzaam tot leven kwam. Shelley herinnerde zich dat ze wakker schrok en dacht “I have found it! What terrified me will terrify others; and I need only describe the spectre which had haunted my midnight pillow.”

Director Guillermo del Toro heeft een vergelijkbaar geloof dat de beelden die zijn brein bevolken tot leven kunnen komen. Hij creeert fascinerende werelden, overweldigt kijkers met detail en verdrinkt ze met zijn symbolisme.  “Crimson Peak’s” atmosfeer knispert met sexuele passie en donkere geheimen. Er zijn een paar monsters (supernatural en menselijk), maar de gigantische emoties zijn het meest angstaanjagende op het screen. Del Toro’s films kunnen Grand Opera emotie overleveren. In het Victoriaanse-tijdperk in Engeland, imponeerde the Lyceum Theatre publiek met revolutionaire stage effects ontworpen om de horror van “Macbeth” (bijvoorbeeld) tot het publiek in verrassende nieuwe manieren te brengen.  Del Toro’s stijl zou hierin gepast hebben. Hij heeft zichzelf in een lange traditie gezet en hij verdient het daar te zijn. 

De amerikaanse erfgename Edith Cushing (Mia Wasikowska), de heldin van “Crimson Peak,” zag de geest van haar dode moeder toen zij een kind was, de schaduw van haar lange vingers die over de muur kropen  (gestolen van “Nosferatu”). Als jonge vrouw, levend met haar vader (een prachtige Jim Beaver) geeft zij de voorkeur aan boeken boven minnaars en is ze bezig met het schrijven van een horror verhaal. (“Ghosts are a metaphor for the past,” zegt ze). Wanneer domme vrouwen snoeven, “Jane Austen died a spinster,” antwoordt Edith koeltjes, “I’d rather be Mary Shelley and die a widow.” Edith’s isolatie in boeken verdwijnt wanneer de mysterieuze broer en zus Thomas en Lucille Sharp (Tom Hiddleston en Jessica Chastain) arriveren. De twee hebben mooie engelse titels, maar geen cent te makken. Ze bedelen voor financiele steun voor een van Thomas’ uitvindingen. Thomas achtervolgt Edith met brandend sensitieve ogen, alles onder de behoedzame blik van zijn zuster, en Edith valt hard voor hem. Alan McMichael (Charlie Hunnam, die zo sensitief en heroisch was in Del Toro’s “Pacific Rim”) heeft ook interesse in Edith, maar staat zijn plek af aan Thomas, hoewel met spijt. Thomas trouwt Edith en hij, Edith en Lucille gaan terug naar Engeland naar het familiehuis Allerdale Hall.

Allerdale Hall is waar de film begint, maar die voorafgaande delen, het opgaan in Edith’s wereld zijn net zo belangrijk. Amerika wordt getoond als een land van tuinfeesten, flikkerende gas lampen, intellectuele projecten, familieleven. De kleuren zijn herfstachtig. Het regent vaak wat onderwater schaduwen op de muur tovert. Maar het is een geciviliseerde wereld met erkende regels. Allerdale Hall, aan de andere kant is een zwartgeblakerde ruine van een huis middenin lege velden. Rode klei komt door de rottende vloer. Allerdale Hall is een meesterwerk in design (Thomas E. Sanders was de production designer) maar ook van conceptie. Het huis kraakt, kreunt, verschuift. En altijd, altijd die rode klei die hen allen dreigt te overspoelen.

Edith, verloren in haar nieuwe leven en geintimideerd door Lucille exploreert het huis (op het einde van de film is de layout van het huis helder, essentieel voor de spanning in de finale). Zij wordt door zowel Thomas en Lucille verteld dat er kamers zijn waar ze niet in moet gaan. Edith is omgeven door geheimen, met een echtgenoot die zij nauwelijks kent en een schoonzuster die door het huis glijdt met een zware keten om haar middel.

Net als in “Pan’s Labyrinth,” “Crimson Peak” creert een omgeving waar deze grote belangen volledig kunnen uitspelen. De visuals van Allerdale Hall herinneren aan duitse expressionistische filmmakers als aan regisseurs als Hitchcock. Maar terwijl “Crimson Peak” associaties oproept (Gothic/Romantische traditie, Hitchcock, Shirley Jackson, Murnau, Bava, Kubrick’s “The Shining,” The Brothers Grimm, “Jane Eyre”), is het geen tribuut, het is een eigen hybride van Del Toro’s. De beelden zelf hebben een enorme kracht. Een blonde vrouw die door een donker huis sluipt en een candelabra vasthoudt. Een man in zijn werkruimte die speelgoed maakt die hun monden openen om zilveren ballen over te geven. Edith ziet verschrikkingen in de nacht. Ze moet moedig genoeg zijn om het hoofd te bieden aan deze phantasms, om ze recht in de ogen te kijken en te zien wat ze niet bedoeld is te zien. Aan de andere kant moeten Thomas en Lucille Edith verhinderen te zien.

Het kijken naar Del Toro’s films is een pleasure omdat zijn visie evident is in elk frame. Het beste van allemaal, echter is zijn overtuiging dat “what terrifies him will terrify others.” Gelijk heeft hij.